Για αιώνες η ζάχαρη αποτελούσε την κύρια γλυκαντική ουσία για τον άνθρωπο. Τελευταία όμως όλο και περισσότεροι επιστήμονες την κατηγορούν για πληθώρα παρενεργειών στο ανθρώπινο σώμα. Η αντιπαράθεση του μελιού με την ζάχαρη από πλευράς γλυκαντικής αξίας, θρεπτικής αξίας και παρενεργειών καταλήγει σαφώς υπέρ του μελιού, το οποίο πρέπει να την υποκαταστήσει.

Κατ’ αρχάς συγκρίνοντας τη χημική σύνθεση του μελιού από τη μία, που αποτελείται κυρίως από απλά ζάχαρα και από πλήθος ιχνοστοιχείων και της ζάχαρης από την άλλη, που αποτελείται κατά 99,5% από ζαχαρόζη χωρίς άλλο ίχνος ιχνοστοιχείων εκτός από λίγο μαγνήσιο αποδεικνύεται η ουσιαστική διαφορά των δύο γλυκαντικών ουσιών.

Το βασικότερο πλεονέκτημα του μελιού είναι ότι το μέλι είναι μία φυσική τροφή, χωρίς επεξεργασία, ενώ η ζάχαρη περνά από μία σημαντική βιομηχανοποίηση, που στερεί από την αρχική φυσική πρώτη ύλη σημαντικό μέρος φυσικών ουσιών.

Πιο σημαντικό είναι ότι το μέλι είναι πιο εύπεπτο από τη ζάχαρη.

Από πλευράς θερμίδων 100γρ. μέλι δίδουν 315 θερμίδες ενώ 100γρ. ζάχαρη 400 θερμίδες. Το μέλι περιέχει σημαντική ποσότητα φρουκτόζης που είναι δύο φορές περίπου πιο γλυκιά από την ζαχαρόζη της κοινής ζάχαρης. Έτσι για την ίδια γλυκαντική δύναμη χρησιμοποιούμε λιγότερο μέλι από ζάχαρη, εξοικονομώντας αρκετές θερμίδες.